Zuanne Manunta

Naschidu in Iscanu su battoro de Sant’Andrìa
1918 cunservat ancora bona salude e memoria.
Fuit impreadu contabile in d’unu casufitziu
de Macummere.
A su momentu est su decanu de sos poetes
iscanesos.
Sende zovanu fuit famadu comente atleta
e pro sas provas de abilidade.
Connottu fintzas pro esser amantiosu de
enigmistica e matematica, est istadu
insuperadu giogadore de dama e de murra.


Poesias



DUAMIZA: UN’ ALBESCHIDA NOA?

O duamiza ite nos regalas
durante sa tua permanentzia?
Ponedìla sa manu in sa cussentzia
ca semus navigand’ in abbas malas.
Cuntzedi duncas totu sos disizos
chi manu-manu t’ enin presentados;
no benzan prus a rios sucutados
dae suore e lambrigas sos chizos.
Regnet sa paghe in dogni nassione
de su mundu, in totu sas contradas
e s’ isfortzu de onestas pessone(s),
o duamiza, no siat ‘e badas.
It’ est sa paghe? No nd’ hapo connotu,
o duamiza, naramilu tue:
“ sa paghe est fratellantzia e totue
regnat’ in ue no b’ hat avolotu.
Issa est s’ isperansia, s’ alientu,
sa vida, poto narrer s’ albeschida,
santa paghe benzas semper creschida,
ogni die, ogn’ ora, ogni momentu”.
Ti ringratzio e ti dimand’ iscusa….
isetta, ancora unu favore,
ti raccomando ogni abitadore
de sa nostr’ adorabile Icnusa.
Lassa nadu a su collega tou
in su momentu chi ti sostituidi
chi sigat su giru tundu e restituidi
sas craes a su chi incontrat’ a nou.

Chi sa mafia, ndrangheta e camorra
e bandidazu, ohi cantos luttos
cumbattidos benzan e distruttos
cun su fogu de Sodoma e Gomorra.
Sos annos ch’ enin sian tot’ attivos
manighi largos de ogni manera
azuen cuddos chi sun in galera
innossentes, de libertade brivos.
Coraggiu, o amada gioventude,
mirala sa lughida aurora,
no molles, agguanta, cust’ est s’ ora!
Adiosu, a nos bier cun salude.



FILUMENA FILUMENA

E proite, Filumena
abbandonad‘ has su nidu?
e su poberu maridu
como s‘ agattad‘ in pena.
S‘ abizzad‘ unu manzanu
a istiros, dolorante
ma si faghet prus pesante
su dolore fittianu.
Cand‘ ischit chi sa muzere
hat cambiadu…fantzeddu
l‘ est girande su cherbeddu
dae su dispiaghere.
Sa jaja e sa mammai
in s‘ insoro primavera
a sa matessi manera
issas puru han fattu gai.
No ti lees prus pensamentu,
sun de ratza, cunsidera,
chi sa femina est lizera
e bolat che pumm‘ a bentu.
Finidu su currer sou
in s‘ amorosu cunflittu
torrat a chi hat traittu
pront‘ a l‘ accoller dae nou.

Omine, sa gelosia
frena, e s‘ ira perdona,
su defettu ‘e sa…matrona
ca est una nennaria.
Fintzas paga culpa tenes
tu‘ in custa congiuntura
ca cumandat sa natura
in sos males, in sos benes.
Eva sola fuit esente
dae cussa maladia
ca bi fuit Adam‘ ebbia
cun sa mela e…su serpente.
Filumena, Filumena
torra como a su nidu
su burdellu est finidu
e finida est s‘ iscena.

Iscanu 2005



MUTTU

In su monte ‘e Limbara
sun ballande sa rumba
cun d-unu pèe ebbìa.
In su monte ‘e Limbara,
mia cara columba,
cara columba mia,
columba mia cara.

Iscanu 1970



S‘ AMORE LONTANU E SA MARIPOSA

Elegante mariposa
ch‘ has battidu sa novella
da s‘ amada mia bella
sa cara prommiss‘ isposa.
Che foza lizera ‘olas
mòvida dae su ‘entu
nessi pro calchi momentu
mi das paghe e mi consolas.
Pretziabile tesoro
anghelu celest‘ umanu
a ti pensare lontanu
paret chi sicchet su coro.
O tempus chi ses potente
o destinu dominante
azuadela sa zente
ch‘ hat su coro palpitante.
Venere suprema dea
istende sa manu tua
e tue puru azua
sos amantes in pelea.
Dogni die sa ferida
cresched‘ e diventat grae
e si faghed‘ a piae
chi abbreviat sa vida.

Si sun paris sos amantes
ite gioia ite dultzura,
ite pena ite tristura
cando s‘ agattan distantes.
Tue in su firmamentu
ses s‘ isteddu prus brillante
e deo ti so costante
e t‘ ador‘ ogni momentu.
Torra, torra “farfallina“
dae nou cun sas novas
‘attimi siguras provas
de s‘ affettuosa Nina.
Mariposa, s‘ in caminu
da lumera attirada
podes morrer brusiada,
pro paga, ite destinu!

Iscanu 2005



SA ‘ISIONE DE SU POBERU

Li pariad‘ esser unu grande re
cun sudditos chi umilmente pregana
e chi finzas a terra si piegana
a li ‘asare sa manu e su pèe.
Capitat calchi olta in bisione
a unu d‘ esser de bott‘ irricchidu
ma cand‘ aberit s’ oju e ch’est ischidu:
Mischinu! Ite crudele illusione!
Si sognat‘ esser su riccu “epulone“
iss‘ isperat chi siat realtade
ma si sognat‘ esser in “pobertade“
tand‘ isperat‘ esser in bisione.
Sos sognos bellos semper duran pagu
mancari non lis diemus cretentzia,
ma calman unu tant’ ‘e sufferentzia
e pro calchi minutu dan isvagu.
S‘ agattat de nou in su guai:
isparidu su sognu ‘e sa ricchesa
e sas bideas de tanta grandesa
torrad‘ issu prus poberu che mai!
Comente fuit fintzament‘ a deris
disisperadu, sena unu soddu
andat’ e torrat cun su tzapp’ a coddu
comente totu sos zoronateris.

Passat puru calchi bruttu momentu
e ruet pustis in su disisperu
agattandesi pober’ ‘e aberu
cun ambos duos punzos prenos d’ entu.
A mala gana torrat lenu-lenu
comente d‘ ogni die, a s’ usuale,
a sa mod’ ‘e su ‘oe a su giuale
appuntorzadu a cumand’ anzenu.
Cumbintu coment’ est chi duran prusu
sos sognos malos, sos bellos prus pagu,
sas prus boltas s’ agattat’ imbriagu
sena fagher de alcool perun’ usu.

Iscanu 2001


SU POBERU IRRICCHIDU

Non b ‘ hat dolore prus incrudelidu
ch ‘ a lu descrier non bastat sa rima
pro chie s ‘ agattat poberu che prima
pustis de s ‘ esser de colp ‘ irricchidu .
Fin sos tempos de tanta poberesa ,
sufferentzias , suttamissiones ,
isfruttadu da barbaros padrones
a li fagher sognare sa ricchesa .
Sa fortuna , da semper accanida ,
li fuit contra creande malumore ,
ecco como li ‘enid in favore :
finalmente li cambiat sa vida .
“ A mie cando fui suttamissu
mi cramaian su teraccu ‘onu
e sutta su cumandu ‘e su padronu
pront ‘ a fagher su chi cheriad ‘ issu .
Deo happo suffridu bonachedda
sutta carcanzos de tantos padrones ,
como los porto deo sos isprones ,
no b ‘ hat bentos chi mi movan sa sedda .
Paria Zesu Cristu crucifissu
samben , suore , versad ‘ happo a rios ,
ma como chi ruet sutt ‘ e pees mios
no si nde pesat prus , iscur ‘ a issu .

_ Teraccos mannos andad ‘ a sas baccas
bettade trigu , tzappade sas binzas ,
teracheddos tentade sas laghinzas ,
m ‘ interesso deo ‘e sas terachas ! _ “
Ma sutzedit e capitat assai
sen ‘ ischire comente , tott ‘ in d ‘ una
li ‘oltat de palas sa fortuna
e s ‘ agattat prus poberu che mai .
Sa realtad ‘ est una , semper cudda ,
cand ‘ a sa morte faghene s ‘ attoppu ,
s ‘ agattan paris : su chi tenet troppu
manu funtesa cun chi no hat nudda .
Sa morte , cun sos arcanos poderes
benit a ponner fine a su duellu
e ponet a su matessi livellu
poberos , riccos , teracos e meres .

ZUANNE MANUNTA PODDIGHE Iscanu annu 2005